| รายละเอียดวิทยานิพนธ์ | |
| ชื่อวิทยานิพนธ์ | ลักษณะเฉพาะของมุมเอียงหลังคาที่มีต่อความรู้สึกร้อนหนาวภายในเรือนไทย THE UNIQUE ANGLE OF ROOF SLOPE EFFECTING THERMAL COMFORT IN THE TRADITIONALTHAI HOUSE |
| ชื่อนิสิต | รชฎ สุมานนท์ Rachod Sumanon |
| ชื่ออาจารย์ที่ปรึกษา | ผศ ดร วรสัณฑ์ บูรณากาญจน์ Asst Prof Vorasun Buranakarn Ph D |
| ชื่อสถาบัน | จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. บัณฑิตวิทยาลัย Chulalongkorn University. Bangkok (Thailand). Graduate School. |
| ระดับปริญญาและรายละเอียดสาขาวิชา | วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต. สถาปัตยกรรมศาสตร์ (สถาปัตยกรรม) Master. Architecture (Architecture) |
| ปีที่จบการศึกษา | 2545 |
| บทคัดย่อ(ไทย) | เรือนไทยเป็นภูมิปัญญาของช่างในอดีตที่สืบต่อกันมา โดยเป็นสถาปัตยกรรมที่ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อม จุดเด่นของเรือนไทยจุดหนึ่งนั้นคือ รูปทรงหลังคาจั่ว ลาดชันซึ่งมีลักษณะพิเศษเฉพาะตัว ที่มีผลต่อความรู้สึกร้อนหนาวของผู้อยู่อาศัย การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาถึงตัวแปรที่ทำให้เกิดลักษณะพิเศษของมุมเอียงหลังคานั้นรวมทั้งเสนอแนะแนวทางประยุกต์ใช้ในการออกแบบหลังคาที่เหมาะสมกับภูมิอากาศของไทย การวิจัยนี้ทำการทดลองในหุ่นจำลองขนาดย่อส่วนที่ไม่มีการปรับอากาศภายใน โดยการวิจัยสามารถแบ่งได้ 3 ขั้นตอน คือ 1) ศึกษาอิทธิพลของตัวแปรที่มีผลต่อมุมเอียงหลังคาเรือนไทย ในด้านความรู้สึกร้อนหนาว 2) วิเคราะห์อิทธิพล และทิศทางความสัมพันธ์ของตัวแปรที่มีต่อความรู้สึกร้อน หนาวของมุมเอียงหลังคาเรือนไทย 3) สรุปผลการวิจัยเพื่อหาแนวทางประยุกต์ใช้ พร้อมกับข้อเสนอแนะ ผลจากการศึกษาพบว่า วัสดุมุงหลังคาเรือนไทยเป็นวัสดุที่มีมวลสารน้อย เช่นกระเบื้องดิน ทำให้อิทธิพลของมุมเอียงหลังคามีผลต่อความรู้สึกร้อน หนาวของผู้อยู่อาศัยมาก ส่วนการศึกษาความสัมพันธ์ของตัวแปรพบว่า หุ่นจำลองที่มีมุมหลังคา 60 องศาซึ่งเป็นตัวแทนของหลังคาทรงไทย มีผลต่างระหว่างอุณหภูมิสูงสุด และต่ำสุดของอากาศภายใน น้อยที่สุดคือ 9.7 องศาเซลเซียส โดยน้อยกว่าหลังคามุม 30 องศา ประมาณ 20 เปอร์เซ็นต์นอกจากนั้นยังมีอุณหภูมิผิวสูงสุดต่ำกว่าหลังคามุม 30 องศา ประมาณ 2.5 องศาเซลเซียส แต่ในเวลากลางคืนหลังคามุม 30 องศา จะมีอุณหภูมิภายในต่ำสุดเพราะผิวหลังคาแลกเปลี่ยนรังสีความร้อนกับท้องฟ้าได้มาก ส่วนการวางหลังคาในทิศทางที่ไม่ได้รับรังสีดวงอาทิตย์โดยตรงจะทำให้อุณหภูมิอากาศภายในต่ำลงได้ นอกจากนั้นยังพบว่าหุ่นจำลองที่มีมุมหลังคา 60 องศา จะมีอุณหภูมิเฉลี่ยพื้นผิวโดยรอบภายในต่ำที่สุด เพราะความสมดุลกันระหว่างพื้นที่ผิว กับอุณหภูมิผิวหลังคา ผลการวิจัยสรุปว่าลักษณะเฉพาะของมุมเอียงหลังคาเรือนไทยนั้นสามารถลดความแปรปรวนที่รุนแรงของอุณหภูมิอากาศภายใน ให้มีความเหมาะสมกับการใช้งานภายในอาคาร โดยในช่วงกลางวันหลังคาจะได้รับอิทธิพลของรังสีดวงอาทิตย์ที่ตกกระทบเพียงครึ่งเดียวของพื้นผิวหลังคาทั้งหมด ทำให้ผู้อยู่อาศัยได้รับอิทธิพลการแผ่รังสีจากพื้นผิวหลังคาที่ร้อนเพียงด้านเดียว และวัสดุมุงหลังคาที่มีมวลสารน้อยทำให้คายความร้อนได้เร็ว โดยอุณหภูมิผิวของหลังคาจะลดลงจนเท่ากับอุณหภูมิอากาศ เมื่อเวลาหลังดวงอาทิตย์ตกเพียงครึ่งชั่วโมง ในช่วงเวลากลางคืนมุมเอียงหลังคาจะทำให้อุณหภูมิอากาศภายในมีการเปลี่ยนแปลงที่ใกล้เคียงภาวะน่าสบายมากกว่า ส่วนอิทธิพลของการแผ่รังสีความร้อนจากพื้นผิวหลังคาจะลดลงเมื่อหลังคามีมุมเอียงมากขึ้น จนถึงมุมเอียง 60 องศา จึงไม่ลดลงอีก สาเหตุที่เรือนไทยไม่มีฝ้าเพดานนั้นทำให้ความร้อนลอยตัวสูงขึ้น และระบายออกผ่านวัสดุมุงหลังคาได้ แต่การนำไปประยุกต์ใช้กับอาคารที่มีฝ้าเพดานนั้น ควรออกแบบให้มีการระบายอากาศใต้หลังคา และติดตั้งฉนวนกันความร้อนที่เหมาะสมในแนวราบเหนือฝ้าเพดานซึ่งจะเป็นแนวทางหนึ่งในการออกแบบระบบหลังคาสำหรับภูมิอากาศของไทย ที่สามารถลดการถ่ายเทความร้อนเข้าสู่อาคารได้อย่างมีประสิทธิภาพ |
| บทคัดย่อ(English) | The traditional Thai house is the indigenous architecture descendedfrom Thai craftsman. It had logically responds to environmental problems byallowing the living space to adapt to nature to create human comfort, whilegiving delightful and distinctive characteristics. One of the distinctivecharacteristics is its highly raised gable roof that directly affects thethermal comfort in the house. The objective of this research is to studythe factors of this unique style and to Introduce a design guideline forroofing design development The research is carried out for non air-conditioned models. It isdivided into 3 parts. First, determining the factors that affect the roofangle of the Thai house. Second, analyzing the relationship of factorseffecting thermal comfort in the Thai house due to this roof angle. Third,exploring applications for roof design techniques. The research reveals that Thai style roof made from low massmaterials such as clay the makes effect of roof slope higher than highmass materials. The research also reveals that the temperature swing insidethe model with 60(+,ฐ) slope roof is about 9.7(+,ฐ)C which is 20 percentlower than the 30(+,ฐ)slope roof. The maximum surface temperature of a roofwith 60(+,ฐ)slope is 2.5(+,ฐ)C lower than the 30(+,ฐ)slope roof while theinside temperature of a 30(+,ฐ)slope roof is the lowest, because it has themost night sky radiation. Orienting the roof opposite the direct sun leadsto a lower Inside air temperature. From the analysis of Mean RadiantTemperature (MRT), the optimum roof slope is the model with a 60(+,ฐ)sloperoof because this roof creates a balance between its surface area and itssurface temperature. The highly raised roof with a curve reduces the effectof angle factor from roof surface to the occupants. It can be concluded that the unique angle of the Thai style roof canreduce temperature swing to a more comfortable human sensation. During thedaytime, the Thai style roof receives direct radiation that impacts on halfof the roof surface, so inhabitants suffer the effects of the hot roofsurface only one side of the house. Because roof material is low mass, thesurface temperature can reduce quickly. The surface temperature is lowerthan the ambient temperature starting as soon as 30 minutes after sunset.The Thai style roof also emits long-wave radiation appropriately duringnighttime resulting an inside condition reach to comfort zone. The low ofdiminishing return calculates that the MRT effect is effective up to60(+,ฐ)slope. The traditional Thai house has no celling to allow hot air toventilate out through the roof. In The roof systems in application typicalbuilding in Thailand have attic-space ventilation with insulationsinstalled above the ceiling horizontally. |
| ภาษาที่ใช้เขียนวิทยานิพนธ์ | |
| จำนวนหน้าของวิทยานิพนธ์ | 239 P. |
| ISBN | 974-17-3126-4 |
| สถานที่จัดเก็บวิทยานิพนธ์ | |
| คำสำคัญ | ROOF SLOPE, TRADITIONAL THAI HOUSE, THERMAL COMFORT |
| วิทยานิพนธ์ที่เกี่ยวข้อง |
|
