| รายละเอียดวิทยานิพนธ์ | |
| ชื่อวิทยานิพนธ์ | การศึกษาเพื่อเสนอแนวความคิดในการอนุรักษ์ศาลเจ้าจีนในกรุงเทพมหานคร ที่สร้างขึ้นช่วงสมัยรัชกาลที่ 1ถึงรัชกาลที่ 5 THE STUDY FOR CONSERVATION CONCEPT OF CHINESE SHIRE IN BANGKOK : BETWEEN THE REGIONOF KING RAMA I AND RAMA V |
| ชื่อนิสิต | รุ่ง สุจินันท์กุล Roong Suchinunkul |
| ชื่ออาจารย์ที่ปรึกษา | ผศ ดร ปิ่นรัชฎ์ กาญจนัษฐิติรศ พรพรรณ จันทโรนานนท์ Asst Prof Pinraj Khanjanusthiti Ph DAsso Prif Pornpan Jontaronanont |
| ชื่อสถาบัน | จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. บัณฑิตวิทยาลัย Chulalongkorn University. Bangkok. (Thailand). Graduate School. |
| ระดับปริญญาและรายละเอียดสาขาวิชา | วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต. สถาปัตยกรรมศาสตร์ (สถาปัตยกรรม) Master. Architecture (Architecture) |
| ปีที่จบการศึกษา | 2542 |
| บทคัดย่อ(ไทย) | ศาลเจ้าเป็นศาสนสถานที่กำเนิดจากศาสนาเต๋าและชาวเชื่อพื้นบ้าน ที่มีความผูกพันและมีอิทธิพลต่อชาวจีนโพ้นทะเลและลูกหลานชาวจีนในไทยมาเป็นระยะเวลานาน และเป็นสถาปัตยกรรมแบบจีนประเพณีที่มีความสวยงาม มีความศักดิ์สิทธิ์ และมีเอกลักษณ์เฉพาะตัว รวมทั้งเป็นศาสนสถานจีนที่เก่าแก่ที่สุดในประเทศไทยและประเทศจีนด้วย จึงถือได้ว่าศาลเจ้าเป็นสถาปัตยกรรมที่มีคุณค่าควรแก่การอนุรักษ์อย่างยิ่ง ดังนั้นจึงทำให้งานวิจัยครั้งนี้ มีจุดประสงค์เพื่อให้ได้มาซึ่งแนวความคิดในการอนุรักษ์ศาลเจ้าจีนในกรุงเทพฯ ที่สร้างขึ้นในช่วงสมัยรัชกาลที่ 1 ถึงรัชกาลที่ 5 โดยมุ่งเน้นในเรื่องสถาปัตยกรรมและศิลปกรรมเป็นหลัก วิธีวิจัยจะเริ่มต้นจากการศึกษาทฤษฎี หลักการ และกฎหมายการอนุรักษ์ที่เกี่ยวข้อง ศึกษาประวัติศาสตร์ ความเป็นมาและจุดกำเนิดของศาสนสถานประเภทนี้ทั้งที่ประเทศจีนและไทย จากนั้นก็ทำการสำรวจศาลเจ้าจีนของทั้ง 5 กลุ่ม ภาษาที่สร้างขึ้นในช่วงดังกล่าวในกรุงเทพฯ ทั้งหมด และนำข้อมูลจากการสำรวจมาวิเคราะห์เพื่อให้ได้ประเด็นหลัก 4 ประการคือ บทสรุปของรูปแบบทางสถาปัตยกรรม, หัวใจหรือเอกลักษณ์สำคัญของศาลเจ้า, บทสรุปของปัญหาโดยรวม และการประเมินคุณค่าอาคาร สุดท้ายก็นำข้อมูลทั้งหมดมาสรุปเป็นแนวความคิดและแนวทางในการอนุรักษ์ศาสนสถานประเภทนี้ ผลการวิจัยพบว่า แนวทางของการอนุรักษ์และพัฒนาเป็นแนวความคิดที่เหมาะสม เนื่องจากศาลเจ้าเป็นโบราณสถานที่ยังมีการใช้งานอยู่ โดยมีแนวโน้มไปในทางอนุรักษ์มากกว่าพัฒนาเพราะศาลเจ้ายุคนี้ถือเป็นสถาปัตยกรรมที่มีคุณค่ามากซึ่งไม่สามารถหาหรือสร้างทดแทนขึ้นใหม่ได้ ซึ่งแนวทางการอนุรักษ์นี้จะเป็นการรักษาคงสภาพเดิมและฟื้นฟูส่วนที่เสียหายหรือเปลี่ยนแปลงจากการใช้งานในอดีต ส่วนการพัฒนาคือการเปิดโอกาสให้มีการปรับปรุงในบางส่วนเพื่อให้สอดคล้องต่อการใช้งานในปัจจุบัน แต่จะต้องอยู่ในขอบเขตที่ก่อให้เกิดผลเสียต่ออาคารเก่าน้อยที่สุด โดยที่แนวทางการอนุรักษ์ศาลเจ้าในภาพรวมจะมีขั้นตอนที่สำคัญดังนี้ 1. ทำการขึ้นทะเบียนศาลเจ้าที่มีคุณค่าสูงเป็นโบราณสถาน 2. ทำการสร้างความเข้าใจและสร้างจิตสำนึกที่เห็นในคุณค่าของโบราณสถาน รวมทั้งปลูกฝังทัศนคติที่ถูกต้องต่อการอนุรักษ์แก่เจ้าของศาลเจ้าและผู้สักการะ 3. ทำการจัดตั้งหน่วยงานหลักในการดูแลงานอนุรักษ์ และพัฒนาด้านข้อมูลความรู้ของศาลเจ้าโดยรวม 4. ทำการปรับปรุงระบบการบริหารจัดการศาลเจ้า 5. ทำการศึกษาพัฒนาในเรื่องข้อมูลความรู้และวิชาช่างที่เกี่ยวกับสถาปัตยกรรมและศิลปกรรมจีน 6. ทำการตรวจสภาพและดำเนินงานอนุรักษ์ศาลเจ้า โดยที่จะต้องคงหัวใจอันสำคัญของศาลเจ้าทั้ง 6 ประการ คือ องค์รูปเคารพ, สัญลักษณ์ทางศิริมงคลหรือศิลปกรรมตกแต่งอาคาร, การวางผังบริเวณ, ที่ว่างและบรรยากาศอันศักดิ์สิทธิ์, พิธีกรรมทางศาสนา และรูปแบบทางสถาปัตยกรรม 7. ทำการวางแผนการดูแลรักษา |
| บทคัดย่อ(English) | Chinese shrine is the place of worship originated from Taoist and folk beliefsthat influenced oversea Chinese and Chinese descendant in Thailand for a long time.It has beauty, sacredness and uniqueness that follow the traditional Chinesearchitecture. Furthermore, shrine is the oldest Chinese religion architecture inChina as well as in Thailand, therefore Chinese shrine is considered to be valuablearchitecture worthy for conservation. The main objective of this research is to set up the conservation concept ofChinese shrine in Bangkok constructed between the reign of King Rama I and King RamaV, emphasizing on the architectural and work of art conservation. The research methodstarted from the study in theory, principle, technique and law of conservation aswell as the study on the history and the development of Chinese shrine. The next stepis to survey all of the Chinese shrines of five ethnics in Bangkok, which constructedduring these reigns. Four important issues, then, are analyzed namely thearchitectural style, the essence and identity of Chinese shrine, the analysis of theproblems and the architectural value evaluation. Finally, to set the concept andguidelines conservation. The main concept for conservation derived from the study is the conservationand development approach because Chinese shrine is a living monument. However, in theemphasis is more on conservation because of the high architectural value of theshrine that cannot be reproduce if loss. The conservation principle is thepreservation and the protection of the original elements, and the restoration ofdecayed parts. The development approach is allowed to add-on and change in someelements to accommodate the present usage, with the minimum damage to the originalparts. The guidelines for the conservation of the Chinese shrine are: 1. To evaluate the value of the shrines for listed. 2. To encourage the worshipers and owner 's understanding and appreciation of historic building and to promote the attitude of appropriate conservation. 3. To set up a main organization for conservation and knowledge development. 4. To develop the administration and management of Chinese shrine. 5. To study and develop the knowledge of Chinese architecture, work of art and craftsmanship. 6. To investigate the building and to carry out the appropriate conservation work. Six essences of Chinese shrine: deity image, fortunate symbol or decorative art, planning arrangement, sacred space and atmosphere, religion ceremony and architectural style must be retained. 7. To set up a suitable maintenance program. |
| ภาษาที่ใช้เขียนวิทยานิพนธ์ | |
| จำนวนหน้าของวิทยานิพนธ์ | 272 P. |
| ISBN | 974-334-923-5 |
| สถานที่จัดเก็บวิทยานิพนธ์ | |
| คำสำคัญ | ARCHITECTURAL CONSERVATION, CHINESE SHRINE |
| วิทยานิพนธ์ที่เกี่ยวข้อง |
|
